با اعلام رسمی انسداد کامل تنگه هرمز توسط نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران، جهان با بزرگ‌ترین چالش ژئوپلیتیک قرن بیست و یکم روبرو شده است. در حالی که رگ‌های حیاتی تأمین انرژی جهان مسدود شده، نگاه تمامی تحلیلگران به واشینگتن دوخته شده است؛ جایی که اقتصاد ایالات متحده لرزه‌های اولیه یک زمین‌لرزه تمام‌عیار را حس می‌کند.

۱. انفجار قیمت سوخت در جایگاه‌های بنزین آمریکا

تنها چند ساعت پس از انتشار خبر بسته شدن تنگه، قیمت نفت خام در بازارهای جهانی جهشی تاریخی را تجربه کرد. برای مصرف‌کننده آمریکایی که بنزین ارزان را بخشی از حقوق شهروندی خود می‌داند، این اتفاق به معنای یک فاجعه معیشتی است. پیش‌بینی می‌شود قیمت هر گالن بنزین در کالیفرنیا و نیویورک از مرز ۷ دلار عبور کند. این افزایش قیمت، هزینه‌های لجستیک و حمل‌ونقل کالا در داخل خاک آمریکا را دوبرابر کرده و تورمی را ایجاد می‌کند که فدرال رزرو (بانک مرکزی آمریکا) ابزاری برای مقابله با آن ندارد.

۲. حمام خون در وال‌استریت

بازار سرمایه آمریکا (بورس نیویورک) بلافاصله پس از بازگشایی با سقوط آزاد شاخص‌های اصلی مواجه شد. شاخص «داوجونز» و «نزدک» سنگین‌ترین ریزش روزانه خود در چند سال اخیر را ثبت کردند. سرمایه‌گذاران با هراس از اختلال در تولید شرکت‌های بزرگ و قطع زنجیره تأمین قطعاتی که از مسیرهای دریایی عبور می‌کردند، در حال خروج گسترده سرمایه‌های خود هستند. سقوط ارزش سهام نه تنها ثروت خانوارهای آمریکایی را از بین می‌برد، بلکه صندوق‌های بازنشستگی این کشور را با خطر ورشکستگی روبرو کرده است.

۳. فلج شدن زنجیره تأمین و قفسه‌های خالی

آمریکا به شدت به واردات کالاهای واسطه‌ای و مصرفی وابسته است. انسداد تنگه هرمز تنها مسیر نفت نیست، بلکه امنیت دریانوردی در کل منطقه خلیج فارس و دریای عمان را تحت‌الشعاع قرار داده است. شرکت‌های بزرگ کشتیرانی مسیرهای خود را تغییر داده یا متوقف کرده‌اند. این موضوع باعث تأخیرهای طولانی در رسیدن کالاها به بنادر آمریکا شده و خطر بازگشت به دوران «قفسه‌های خالی» و کمبود کالاهای اساسی را جدی‌تر از همیشه کرده است.

۴. بحران بدهی و تشدید کسری بودجه

دولت آمریکا برای مدیریت این بحران و احتمالاً مداخله نظامی، نیاز به نقدینگی عظیمی دارد. این در حالی است که بدهی ملی آمریکا از مرزهای بحرانی عبور کرده است. افزایش مخارج نظامی همزمان با کاهش درآمدهای مالیاتی ناشی از رکود اقتصادی، ایالات متحده را در یک بن‌بست مالی قرار می‌دهد. کاهش اعتماد جهانی به دلار به عنوان ارز ذخیره جهانی در پی این ناامنی، می‌تواند تیر آخر بر پیکره هژمونی اقتصادی آمریکا باشد.

نتیجه‌گیری:

بسته شدن تنگه هرمز توسط ایران، فراتر از یک مانور نظامی، یک «شوک سیستماتیک» به قلب نظام سرمایه‌داری آمریکا وارد کرده است. اکنون واشینگتن در دوراهی دشواری قرار دارد: یا تن دادن به خواسته‌های ایران برای بازگشایی شاهرگ انرژی جهان، و یا پذیرش خطر یک فروپاشی اقتصادی داخلی که جرقه آن در پمپ‌بنزین‌های تگزاس و تالارهای بورس منهتن زده شده است. روزهای آینده برای کاخ سفید، تعیین‌کننده بقا یا سقوط استانداردهای زندگی در آمریکا خواهد بود.